Gote

Hậu thủ (gote) trong cờ vây là trạng thái mất quyền chủ động: bạn buộc phải đỡ theo nước đối phương thay vì tự dẫn dắt ván cờ. Trong tiếng Nhật, từ này nghĩa đen là “tay sau”, tức người đi sau, đủ để thấy cái thiệt khi buông mất quyền dẫn dắt.

Cốt lõi của hậu thủ

1. Hậu thủ thường đối lập với tiên thủ (sente), tức những nước ép đối phương phải đỡ, nhờ đó giữ hoặc giành lấy quyền chủ động. Nhịp và thế trận của cả ván cờ chính là do tiên thủ với hậu thủ đan vào nhau mà thành.
2. Hậu thủ cho thấy giữ quyền chủ động trong cờ vây quan trọng đến mức nào. Nước hậu thủ không gây sức ép, nên đối phương rảnh tay đi một nước “tiên thủ” (先手) và nắm lấy thế trận.
3. Không phải nước hậu thủ nào cũng dở. Có lúc phải chịu hậu thủ để bồi thêm cho một đám quân yếu hoặc giữ chắc vùng đất quan trọng. Nhưng lạm dụng hậu thủ thì đối phương lên đà, còn mình đuối dần về thế trận.
4. Chịu hậu thủ còn xoay cả cán cân tâm lý, vì nó cho thấy mình đang ở thế bị động. Kỳ thủ giỏi biết pha trộn hậu thủ với tiên thủ để cầm nhịp ván cờ và chọc vào chỗ hở trong thế trận đối phương.

Hậu thủ trong thực chiến

• Nước bồi: bồi thêm cho một đám quân thường là hậu thủ, tức đổi quyền chủ động lấy sự vững chắc lâu dài.

• Giữ chắc đất: nước chốt đất thường là hậu thủ, bù lại chặn được đả nhập về sau.