Bốn quân thẳng hàng
Thả quân vào lưới, ai xếp được bốn quân thẳng hàng trước là thắng. Đấu với bot hoặc với bạn bè, trên một trong ba cỡ bàn cờ.
Cách chơi Bốn quân thẳng hàng
Hai bên lần lượt chọn một cột; quân sẽ rơi xuống ô trống thấp nhất, nên bạn không bao giờ chọn được đúng ô mình muốn, chỉ chọn được cột. Ai xếp được bốn quân thẳng hàng trước – hàng ngang, hàng dọc hay đường chéo – là thắng; nếu bàn cờ đã kín mà không ai có bốn quân thẳng hàng thì ván hòa. Phiên bản này chơi bằng quân cờ vây đen và trắng trên bàn gỗ, và Đen đi trước, giống như trong cờ vây.
Chọn bàn cổ điển 7×6 hoặc một trong hai bàn rộng hơn, 8×7 và 9×7. Nhấp hoặc chạm vào một cột để thả quân, hoặc bấm phím số từ 1 đến 9 để chọn cột bằng bàn phím. Mỗi trận là cuộc đua xem ai thắng năm ván trước, nên một cột may mắn chưa quyết định được gì; ván đang chơi dở được lưu trong trình duyệt – đóng thẻ đi, lúc quay lại ván cờ vẫn chờ bạn.
Đấu với máy hoặc với bạn bè
Bot có bốn cấp độ. Cấp Nhập môn chơi lỏng tay, thỉnh thoảng bỏ sót một đòn đe dọa, nên là đối thủ đầu tiên vừa sức cho trẻ nhỏ. Cấp Nghiệp dư thấy nước thắng ngay là đi, thấy bạn sắp thắng là chặn, nhưng không nhìn xa hơn thế. Cấp Nâng cao tính trước năm nước, còn cấp Cao thủ tính tám nước – sáu nước trên các bàn rộng hơn – nên gần như không bao giờ sai. Khi đấu với bot, bạn cầm quân Đen, nên nước đầu tiên luôn là của bạn.
Muốn chơi với bạn bè, hãy chọn “Hai người chơi” và lần lượt đi trên cùng một điện thoại hay máy tính. Nút “Đi lại” và nút “Gợi ý” dùng được khi chơi hai người và khi đấu với hai cấp bot thấp hơn, nên trong lúc học bạn có thể đi lại một nước hoặc xin gợi ý; còn hai cấp Nâng cao và Cao thủ thì chơi sòng phẳng, không đi lại, không gợi ý.
Đôi nét lịch sử Bốn quân thẳng hàng
Xếp quân thành hàng là một trong những ý tưởng lâu đời nhất của trò chơi: Tic Tac Toe làm điều đó trên giấy, cờ caro làm trên bàn cờ vây. Trọng lực là nét mới của thời hiện đại: khi được đưa vào một khung lưới dựng đứng bảy cột, sáu hàng, ý tưởng ấy trở thành trò chơi gia đình được yêu thích vào thập niên 1970. Đây cũng là một trong những trò kinh điển đầu tiên được máy tính giải: tháng 10 năm 1988, James Dow Allen và, độc lập với ông, Victor Allis đã chứng minh rằng trên lưới tiêu chuẩn, người đi trước có thể ép thắng nếu mở đầu ở cột giữa. Chứng minh ấy chỉ đúng với đúng kích thước đó; đổi cỡ bàn là phép tính cũng đổi theo – và đó là lý do ở đây có ba cỡ bàn. Ở Nhật, trò này gọi là yonmoku narabe, nghĩa là “bốn quân thẳng hàng”, họ hàng của gomoku narabe – trò xếp năm quân thẳng hàng chơi bằng quân cờ vây.
Lợi ích khi chơi Bốn quân thẳng hàng
Nhờ trọng lực, đây là bài luyện đọc cờ cụ thể tuyệt vời. Bạn không thể đặt quân tùy ý, nên kế hoạch nào cũng phải tính đến ô ngay phía trên quân mình vừa thả – ô mà nước đi ấy mở ra cho đối phương. Ba cỡ bàn còn mang lại một điều hiếm hơn: chiến lược luôn hiệu quả trên bàn nhỏ có thể lặng lẽ mất tác dụng khi bàn cờ rộng hơn.
Mẹo và nguyên tắc để thắng Bốn quân thẳng hàng
Chiếm cột giữa sớm: cột này nằm trên nhiều đường thắng hơn mọi cột khác. Đừng bao giờ đặt quân ngay bên dưới ô sẽ hoàn thành bốn quân cho đối phương; ngược lại, hãy nhắm tới những thế mà nước đáp duy nhất của đối phương lại chính là đặt quân ngay dưới ô thắng của bạn. Thế cần dựng là đòn đe dọa kép: một quân mở ra hai hàng bốn khác nhau cùng lúc, chặn bên này thì hở bên kia. Lượt nào cũng kiểm tra các đường chéo. Và trên bàn cổ điển 7×6, nhớ đếm hàng: người đi trước muốn các mối đe dọa của mình nằm ở hàng lẻ, tính từ dưới lên, còn người đi sau thì ở hàng chẵn, vì khi bàn cờ dần kín, chính tính chẵn lẻ ấy quyết định ai buộc phải đi vào ô ngay dưới ô thắng của đối phương.
Hỏi đáp về Bốn quân thẳng hàng
Người đi trước có luôn thắng không?
Trên bàn cổ điển 7×6 thì có – nếu chơi hoàn hảo từ cột giữa, như các chứng minh năm 1988 đã chỉ ra. Nhưng không ai chơi hoàn hảo, kể cả các bot ở đây, nên trên thực tế người đi sau vẫn thắng không ít ván. Còn với bàn 8×7 và 9×7, chứng minh ấy không nói gì cả.
Trò này có giống cờ caro không?
Không. Trong cờ caro, bạn đặt quân vào giao điểm trống nào trên bàn cờ vây cũng được và cần đủ năm quân; còn ở đây trọng lực quyết định quân rơi vào đâu, nên bốn quân là đủ. Nếu thích trò này, cờ caro là bước tiếp theo tự nhiên, còn Tic Tac Toe là phiên bản nhỏ nhất của cùng một ý tưởng.
Trò này có miễn phí không?
Có. Trò chơi chạy ngay trên trình duyệt, cả trên điện thoại lẫn máy tính, không cần tải về, không cần đăng ký.
Bốn quân thẳng hàng và cờ vây: tạo hai mối đe dọa cùng lúc
Ý tưởng chung của hai trò là đòn đe dọa kép. Trong Bốn quân thẳng hàng, bạn thắng bằng cách tạo ra hai ô thắng mà đối phương không thể chặn cả hai; người chơi cờ vây gọi thế đó là miai – hai điểm có giá trị ngang nhau, đối phương chiếm điểm này thì bạn chiếm điểm kia. Cái hay ở cả hai trò là sắp xếp sao cho một nước đi làm được hai việc. Quân cờ bạn đang cầm cũng chính là quân cờ vây: hãy thử Atari Go, trò bắt quân học trong vài phút khi đấu với bot, rồi học luật cờ vây.
